دکتر احتشام فر

روز جهانی هپاتیت
Administrator
15/07/27 دوشنبه
PDF Print E-mail
روز جهانی هپاتیت: بدون هپاتیت
hepatisهپاتیت را بشناسید و با آن مقابله نمایید. 28 جولای به عنوان روز جهانی هپاتیت به افتخار تولد، برنده جایزه نوبل، پروفسور ساموئل باروخ بلومبرگ، کاشف ویروس هپاتیت B انتخاب شده است. روز جهانی هپاتیت فرصتی است برای تمرکز بر اقداماتی خاص، مانند: تقویت برنامه های پیشگیری، غربالگری و کنترل هپاتیت های ویروسی و بیماری های مرتبط با آن، افزایش پوشش واکسیناسیون هپاتیت B و ادغام واکسن به برنامه های ایمن سازی ملی و هماهنگ کردن واکنش های جهانی در رابطه با هپاتیت های ویروسی. هر سال در این روز برنامه های مختلفی از سوی سازمان ها و تشکل های ملی و بین المللی جهت افزایش آگاهی عمومی و راه های مبارزه با این بیماری در سراسر جهان به اجرا در می آید. ویروس های هپاتیت A، B، C، D و E می توانند باعث عفونت حاد و مزمن و التهاب کبد گردیده و نهایتا موجب سیروز و سرطان کبد گردند. در سال 2015 در جهان حدود 328 میلیون نفر مبتلا به هپاتیت مزمن بوده اند. در مجموع در همین سال هپاتیت موجب مرگ 1.34 میلیون نفر گردیده است. هپاتیت B می تواند موجب مرگ 20 درصد زنان باردار در طی سه ماهه سوم بارداری گردد. لذا این بیماری یک خطر مهم برای بهداشت جهانی محسوب می گردد.  

 هدف: هدف از این روز، فهمیدن مشکل و حرکت از آگاهی به تعهد و عمل برای پیشگیری از "اپیدمی خاموش" هپاتیت های ویروسی است. میلیونها نفر از مردم مبتلا به هپاتیت ویروسی و میلیون ها نفر دیگر نیز در معرض خطر آلوده شدن قرار دارند. اکثر افراد مبتلا به عفونت مزمن هپاتیت B و یا C از بیماری خود بی اطلاع هستند و به انتقال ویروس مشغول می باشند. بنابراین آنها در معرض خطر بالای ابتلا به بیماری شدید کبدی مزمن بوده و می توانند ناآگاهانه موجب انتقال ویروس به افراد دیگر گردند. سالانه حدود یک میلیون نفر به علل مربوط به هپاتیت ویروسی، اغلب سیروز و سرطان کبد جان خود را از دست می دهند..

هپاتیت A: 
بیماری است که توسط ویروس هپاتیت A ایجاد می گردد و می تواند بیماری خفیف تا شدید ایجاد نماید. برآورد می گردد سالانه 1.4 میلیون مورد هپاتیت A در جهان داشته باشیم. ویروس هپاتیت A یکی از شایع ترین علل عفونت ناشی از مواد غذایی است. بیماری از طریق آب و مواد غذایی آلوده به مدفوع فرد مبتلا یا تماس مستقیم با افراد آلوده به فرد جدید منتقل می گردد. بیماری ارتباط نزدیکی با کمبود آب سالم، عدم رعایت موازین بهداشتی در تولید و عرضه مواد غذایی و بهداشت پائین افراد دارد. اپیدمی های بیماری می تواند خسارات جدی به اقتصاد و رشد جامعه وارد آورد. بهبود وضعیت بهداشتی و واکسن هپاتیت A ، مهمترین راه های پیشگیری و مبارزه با این بیماری است. بر خلاف هپاتیت B و C، عفونت هپاتیت A بیماری مزمن کبدی ایجاد نمی کند و به ندرت کشنده است، اما می تواند علائم ناتوان کننده و هپاتیت برق آسا (نارسایی حاد کبد) ایجاد نموده، که با مرگ و میر بالایی همراه است. هپاتیت A به صورت پراکنده و همه گیر در سراسر جهان رخ می دهد، و تمایل بالایی برای عود دارد. همه گیری های مرتبط به آب یا غذای آلوده می توانند انفجاری باشد، مانند همه گیری در شانگهای در سال 1988 که حدود 300 هزار نفر را مبتلا نمود. این بیماری می تواند، عواقب اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی داشته باشد.
پیشگیری: ویروس های هپاتیت در محیط باقی می مانند. بهبود شرایط بهداشتی، ایمنی مواد غذایی و ایمن سازی از مهمترین راه های کاهش بیماری است. و با رعایت فرایند تولید و پردازش مواد غذایی ویروس و پاتوژنهای باکتریایی را می توان غیر فعال و کنترل نمود. اطمینان از سلامت آب، دفع مناسب فاضلاب، رعایت شیوه های بهداشت شخصی، همچون شستشوی صحیح دست با آب سالم نیز از عوامل اصلی کنترل بیماری می باشند. 

هپاتیت B:
هپاتيت B ، يك عفونت ويروسي بالقوه خطرناک است كه مي تواند به كبد حمله نموده و موجب بيماري حاد و مزمن كبدي گردد. این بیماری یک تهدید جدی برای بهداشت عمومی بوده و میتواند جان بیماران را تهدید نماید. ويروس از طريق تماس با خون و ساير مايعات بدن انتقال مي يابد. بیش از 257 میلیون نفر در جهان مبتلا به عفونت مزمن کبدی هستند، در سال 2015 حدود 887 هزار نفر بدليل بیماری حاد یا مزمن ناشي از هپاتيت B و عوارض آن (سرطان یا سیروز کبدی)، جان خود را از دست دادند. هپاتيت B در حال حاضر با وجود واكسن ايمن و موثر ، قابل پيشگيري است. این واکسن از سال 1982 در دسترس می باشد. واکسن هپاتيت B دارای 95 درصد اثر بخشی در پیشگیری از بیماری است. و اولین واکسن بر علیه یک سرطان جدی در انسان است. هپاتيت B يك مخاطره شغلي مهم و جدي براي شاغلين حوزه بهداشت و درمان است.
راه های پیشگیری: واکسیناسیون همه نوزادان بر علیه بیماری هپاتیت B، پس از تولد و در اسرع وقت، ترجیحاٌ 24 ساعت اول جهت مهار بیماری توصیه می گردد. پیگیری واکسیناسیون های بعدی نیز مطابق با دستورالعمل های بهداشتی برای کنترل کامل بیماری الزامی است. کامل نمودن واکسیناسیون می تواند ایمنی در سطح 95 درصد برای نوزادان، کودکان و بزرگ سالان ایجاد نماید. تمام کودکان و نوجوانان کمتر از 18 سال باید علیه بیماری هپاتیت B واکسینه گردند. همچنین گروه های در معرض خطر، همچون افراد نیازمند خون یا محصولات خونی، بیماران دیالیزی، دریافت کنندگان پیوند، زندانیان، معتادان تزریقی، افراد در تماس با مبتلایان به هپاتیت B ، خانواده بیماران، پرسنل بهداشت و درمان به ویژه افراد در تماس با بیماران همچون پرستاران، پزشکان و دندانپزشکان. از دیگر اقدامات موثر در کنترل بیماری هپاتیت، اجرای استراتژی های سلامت خون می باشد. غربالگری مناسب و اطمینان یافتن از سلامت خون های اهدایی است. اجتناب از روابط جنسی نا ایمن نیز در پیشگیری از انتقال بیماری بسیار موثر است. است. 

هپاتیت C:

بیماری مسری کبدی است که از طریق ویروس هپاتیت C ایجاد می گردد. این بیماری می تواند از یک بیماری خفیف در عرض چند هفته به یک بیماری جدی و مادام العمر تبدیل گردد. بیماری که می تواند منجر به سیروز و سرطان کبد گردد. این ویروس از طریق تماس با خون افراد آلوده انتقال می یابد. و یکی از شایعترین ویروس های آلوده کننده کبد است. برآورد میگردد، حدود 71 میلیون نفر به طور مزمن به ویروس هپاتیت C آلوده می باشند که تعداد قابل توجهیاز این بیماران دجار سیروز و سرطان کبد می گردند. سالانه حدود 399 هزار نفر به دلیل مشکلات کبدی ناشی از این بیماری جان خود را از دست می دهند.  95 درصد هپاتیت C را می توان با استفاده از داروهای ضد ویروسی درمان نمود. اما دسترسی به تشخیص و درمان کافی و لازم، هنوز در سطح جهانی کم است. در حال حاضر هیچ واکسنی برای هپاتیت C وجود ندارد، با این حال، تحقیقات در این زمینه در حال انجام است.

راه های پیشگیری: در حال حاضر هیچگونه واکسنی بر علیه بیماری وجود ندارد و تنها با رعایت مواردی همچون اجتناب از تزریق های غیر ضروری و نا ایمن، از جمله محصولات خونی نا ایمن، جمع آوری صحیح زباله و دفع ایمن سرسوزن و اجسام نوک تیز، اجتناب از مصرف مواد مخدر و به اشتراک گذاری سرنگ برای تزریق، دوری از روابط جنسی نا ایمن، اجنتاب از خالکوبی و تماس با اشیاء آلوده به خون و رعایت موازین بهداشتی در طب سوزنی و استفاده از تجهیزات استریل در رابطه با بیماران و مداخلات پزشکی . 

 


 هپاتیت D:

ویروس هپاتیت D یک RNA ویروس است که برای تکثیر نیاز به ویروس B دارد و بطور همزمان یا سوپر اینفکشن با هپاتیت B اتفاق می افتد. ویروس از طریق خون و یا سایر مایعات بدن انتقال می یابد. انتقال از مادر به کودک نادر است. تقریبا 15 میلیون نفر در جهان بطور همزمان به هپاتیت دی و سی مبتلا می باشند. در حال حاظر هیچ درمان ضد ویروسی برای هپاتیت D وجود ندارد. اما می توان با واکسیناسیون هپاتیت B از بروز بیماری پیشگیری نمود.


هپاتیت E:

سالانه حدود 20 میلیون مورد ابتلا به عفونت هپاتیت E برآورد می گردد. که منجر به حدود 3.3 میلیون موارد دارای علامت Symptomatic Cases می گردد. طبق برآورد WHO هپاتیت E در سال 2015 موجب 44 هزار مرگ گردیده است. هپاتیت E معمولاٌ خود محدود شونده است و طی 4 تا 6 هفته بهبود می یابد، اما ممکن است به هپاتیت برق آسا ( نارسایی حاد کبدی) که بیماری بالقوه کشنده است، تبدیل گردد. این ویروس عمدتاٌ از طریق آلودگی آب به مدفوع انسان آلوده انتقال می یابد. هپاتیت E در سراسر جهان دیده می شود، اما بیشترین شیوع را در شرق و جنوب آسیا دارد. چین، اولین واکسن بیماری را تولید نموده، اما هنوز در دسترس جامعه جهانی قرار نگرفته است.

راه های پیشگیری: حفظ استانداردهای کیفیت منابع عمومی آب شرب و ایجاد سیستم های بهداشتی مناسب برای از بین بردن زباله ها و دفع مناسب فاضلاب در کنترل بیماری موثر خواهد بود.


 علی رغم بالا بودن بار بیماری های مرتبط با عفونت هپاتیت، در بسیاری از کشورها، این بیماری همچنان به عنوان یک مشکل عمده وجود داشته و راه حلی برای آن در نظر گرفته نشده است. افراد آلوده به هپاتیت ممکن است برای چندین دهه عاری از علامت باقی مانده و در این مدت بیماری آثار مخرب خود را بر جای بگذارد. تا زمانی که بیماریهای مزمن کبدی علنی گردند و عوارض خود را نمایان سازند. امروزه ما این اپیدمی خاموش را تجربه نموده ایم. هپاتیت ویروسی یک بار سنگین بر روی سیستم مراقبت های بهداشتی به دلیل هزینه های بالای درمان سرطان کبد و نارسایی کبد ناشی از سیروز. در بسیاری از کشورها می باشد. نارسایی کبدی ناشی از هپاتیت های ویروسی یکی از اصلی ترین دلایل پیوند کبد است. این درمان گران قیمت، در بسیاری از کشورها هزینه ای تا صدها هزار دلار برای هر نفر را در بر دارد. تنها با افزایش آگاهی و رعایت موازین بهداشتی می توان بیماریهای ناشی از ویروس های هپاتیت را کنترل نمود.